Jongeren terroriseren nietsvermoedende ouders op TikTok

TikTok prank Beeld: Diede van Ommen

Met het internet zijn we opgegroeid, met het internet zullen we sterven. In Ok, zoomer signaleert en duidt Red Pers digitale trends. Met deze keer: de #celebritydeathprank op TikTok.

Filmend met haar telefoon komt TikTok-gebruiker @miathetortilla69 de huiskamer van haar ouders binnengestormd. “Holy shit, Jennifer Aniston dead at 53,” schreeuwt ze uit. Gechoqueerd slaat haar moeder haar handen voor haar mond en roept in afgrijzen: “O my god, no!” Mia begint gelijk te lachen en haar moeder heeft door dat ze slachtoffer is van een grap. Uit frustratie, en waarschijnlijk ook deels opluchting, slaat ze haar handen hard op de bank.

Sommige ouders zijn zo aangeslagen door zulk nepnieuws dat ze zelfs dreigen hun eigen kinderen iets aan te doen. Op het filmpje van een andere grapjas zit een nietsvermoedende moeder gebukt bij de kerstboom wanneer haar dochter mededeelt dat George Clooney het loodje heeft gelegd. Ze draait zich woest om, waarna haar dochter begint te grinniken. “You better not be kidding because I will fuck you up,” roept de moeder voordat het filmpje op zwart gaat.

Op TikTok heeft de hashtag #celebritydeathprank bijna 200 miljoen weergaven. In deze filmpjes laten mensen hun ouders schrikken door ze te vertellen dat een van hun idolen is overleden. Deze Amerikaanse trend is inmiddels ook overgewaaid naar ons land. Op het TikTok-account van presentator Rijk Hofman is te zien hoe hij zijn familie vertelt dat zangeres Adele is overleden op 34-jarige leeftijd. Zijn moeder reageert niet met bedreigingen, maar ook zij is zichtbaar aangedaan. Wat maakt dat mensen zo reageren?

Onze relaties met beroemdheden zijn bijna altijd eenzijdig. Wij volgen hen trouw via sociale media en televisie, maar zij hebben geen idee van ons bestaan. Dit soort eenzijdige relaties worden parasociale relaties genoemd, vertelt hoogleraar mediapsychologie Elly Konijn in een interview. Deze term werd volgens de hoogleraar aan de Vrije Universiteit (VU) voor het eerst gebruikt door wetenschappers in de jaren ’50, toen televisie steeds populairder werd. Een nieuw fenomeen ontstond waarbij nieuwslezers voor je gevoel recht de woonkamer inkeken. Hierdoor kwam hun boodschap persoonlijker over dan toen zij alleen nog te horen waren via een radio.

‘Omg ik huil echt.’

Tegenwoordig gebruiken wetenschappers de term voor de verbondenheid die mensen kunnen voelen met beroemdheden. Door deze personen intensief te volgen, kun je volgens Konijn voor hen dezelfde gevoelens ontwikkelen als voor je eigen familie en vrienden. Vooral door realityshows ontstaan heftige parasociale relaties. Kijk maar naar de reacties onder de afscheidsvlog op YouTube van vlogger Monica Geuze:

“Omg ik huil echt. Ik volg je al sinds het begin, je voelt echt als een vriendin voor me hoe gek dat ook klinkt. Ook een soort voorbeeld. Je bent zo gegroeid de afgelopen jaren en je mag echt trots op jezelf zijn hoe je dit allemaal gedaan hebt en wat een sterk mens je bent,” zegt gebruiker @eb9535.

Ook @clairetothefullest wenst haar het beste toe: “Bedankt voor alle jaren vol met vlogs, je bent zo gegroeid en dit is denk ik een hele sterke stap om te nemen naar een mooie toekomst.”

In Amerika zijn de eerste controverses rondom de #celebritydeathprank al ontstaan. Zo heeft de zoon van Angela Bassett – zij is bekend van onder andere de Black Panther films – publiekelijk zijn excuses moeten aanbieden nadat hij zijn moeder had verteld dat haar medester Michael B. Jordan was overleden. Dit is extra cru, aangezien Bassett haar collega Chadwick Boseman twee jaar geleden daadwerkelijk heeft verloren.

Terwijl deze trend in Amerika dus al aardig wat ophef heeft veroorzaakt, is nog onduidelijk in hoeverre families in Nederland hierdoor zullen worden geterroriseerd. Misschien dat meer ouders op dezelfde nuchtere manier zullen reageren als de moeder van Rijk Hofman en simpelweg zeggen: “Nee joh, doe normaal.”

Eindredactie door Ciska Molenaar


STEUN NIEUW JOURNALISTIEK TALENT

Red Pers werd vijf jaar geleden opgezet door vier jonge en ambitieuze studenten en is inmiddels uitgegroeid tot een landelijk opleidingsplatform. Het is dé springplank naar een journalistieke carrière.

Wil je ons helpen het medialandschap te vernieuwen door jonge journalisten een stem te geven? Doneer dan nu een flinke kan koffie (€ 5,-), één maandje Zoomen (€ 15,-) of een ander bedrag. Bedankt!